درمان از پایه شروع میشود: تقویت عضله چهارسر ران و عضلات باسن، که مؤثرترین کار اثباتشده برای کاهش درد آرتروز است. کاهش وزن حتی به میزان پنج تا ده درصد، فشار روی زانو را بهطور محسوسی کم میکند.
در کنار اینها، داروهای ضدالتهاب برای دورههای حاد، کفی و بریس برای اصلاح توزیع بار، و در صورت نیاز تزریق داخل مفصلی استفاده میشود. تزریق اسید هیالورونیک روانکنندگی مفصل را بهبود میدهد، PRP روند ترمیم را تحریک میکند و کورتون برای فروکش سریع التهاب حاد کاربرد دارد.
در بیمارانی که آرتروز فقط یک طرف زانو را درگیر کرده و زانو انحراف دارد، استئوتومی میتواند بار را به سمت سالم منتقل کند و تعویض مفصل را سالها عقب بیندازد.
چه کسانی کاندید این درمان هستند؟
- درد زانو هنگام بالا و پایین رفتن از پله یا بلند شدن از حالت نشسته.
- خشکی صبحگاهی کوتاهمدت که با حرکت باز میشود.
- آرتروز درجه یک تا سه در رادیوگرافی.
- صدای ساییدگی و تورم متناوب زانو.
- بیمارانی که هنوز کاندید جراحی نیستند یا میخواهند آن را به تعویق بیندازند.
- بیمارانی که به دلایل پزشکی امکان جراحی ندارند.
روش انجام درمان
مسیر درمان، مرحله به مرحله
-
ارزیابی
رادیوگرافی ایستاده برای تعیین درجه آرتروز و تراز اندام.
-
برنامه تمرینی
تقویت هدفمند عضلات با نظر فیزیوتراپیست.
-
مدیریت وزن
برنامه واقعبینانه کاهش وزن.
-
اصلاح فعالیت
جایگزینی فعالیتهای پرفشار با شنا و دوچرخه ثابت.
-
دارودرمانی
کنترل دورههای حاد با کمترین عارضه.
-
تزریق
انتخاب بین ژل، PRP یا کورتون بر اساس مرحله بیماری.
-
بازارزیابی
بررسی نتیجه در ماه سوم و تصمیم درباره ادامه مسیر.
دوره نقاهت و مراقبتهای بعد از درمان
این یک درمان مقطعی نیست بلکه یک برنامه مستمر است. اثر تمرین معمولاً از هفته چهارم تا ششم محسوس میشود و برای پایدار ماندن باید ادامه پیدا کند.
تزریقها بسته به نوع، بین چند ماه تا حدود یک سال اثر دارند و قابل تکرار هستند. اگر با وجود همه اینها درد شبانه ادامه یابد و فاصله مفصلی در رادیوگرافی از بین رفته باشد، زمان گفتوگو درباره جراحی رسیده است.
سوالات متداول
خیر، غضروف از دسترفته بازنمیگردد. اما سرعت پیشرفت بیماری و شدت علائم تا حد زیادی قابل کنترل است.
پیادهروی روی سطح صاف مفید است. آنچه به زانو فشار میآورد پله، سرازیری، نشستن طولانی روی زمین و بلند کردن اجسام سنگین است.
معمولاً سالی یک تا دو دوره، بسته به پاسخ بیمار.
شواهد قطعی برای اثر ساختاری آنها وجود ندارد؛ در برخی بیماران کمک به کاهش درد گزارش شده است. جایگزین تمرین و کاهش وزن نیستند.